Internet dla każdego
Autor: Bogumiła Matuszewska
Widzialni przygotowują nową ustawę o stronach internetowych regulującą, w jaki sposób stworzyć stronę, by była ona w równym stopniu dostępna dla wszystkich, również dla niepełnosprawnych.
Projekt Widzialni powstał w 2006 roku jako projekt pilotażowy. Po przeprowadzeniu ponad setki audytów dostępności stron internetowych okazało się, że praktyczna żadna z nich nie jest zgodna ze światowymi standardami - dlatego z czasem projekt przekształcony został w Fundację Widzialni.
Celem jej działań jest zwrócenie uwagi opinii publicznej i administracji państwowej na problem dostępności stron internetowych dla osób niepełnosprawnych, ze szczególnym uwzględnieniem osób niewidomych i niedowidzących, a także zainicjowanie ogólnopolskiej akcji promującej umożliwienie osobom niepełnosprawnym swobodnego dostępu do zasobów internetowych.
Aktualnie Widzialni wraz z insynuacjami takimi, jak m.in. Uniwersytet Jagielloński, Politechnika Śląska, Akademia Górniczo-Hutnicza, Uniwersytet St. Wyszyńskiego, pracują nad nową ustawą, która zawierać ma zestaw zaleceń dla twórców serwisów WWW instytucji publicznych.
- Ustawa będzie precyzować, w jaki sposób należy tworzyć serwis, aby można go było uznać za przyjazny dla wykluczonych cyfrowo, w tym niepełnosprawnych - wyjaśnia Artur Marcinkowski, inicjator i koordynator projektu Widzialni. Proszę sobie wyobrazić, że jest Pani osobą niedowidzącą. Duża wada wzroku powoduje, że musi Pani korzystać z programu powiększającego ekran. Ze względu na swoją dysfunkcję nie może Pani przeczytać codziennej prasówki - tłumaczy.
Większość portali informacyjnych ma bardzo zły kontrast, a kontrast dla niedowidzących jest kluczową sprawą. Nie mogą sprawdzić programu telewizyjnego. Większość portali telewizyjnych całkowicie odbiega od standardów. Nie mogą zamówić biletu na samolot, koncert, PKP nawet korzystanie z naszej-klasy i allegro jest utrudnione.
20 proc. naszego społeczeństwa ma różne dysfunkcje. Wzroku, słuchu, motoryczne i intelektualne. Ale to nie wszystko do wykluczonych cyfrowo należą również osoby niezamożne, starsze, korzystające ze starych typów komputerów, starszych wersji oprogramowania, korzystające z przeglądarek tekstowych i urządzeń mobilnych.
Tego typu regulacje od lat funkcjonują już w krajach Europy zachodniej i w USA. Rada Europy wyznaczyła swoim krajom członkowskim kierunki działań w zakresie przeciwdziałania wykluczeniu cyfrowemu.
Naczęstsze przeszkody uniemożliwiające części osób korzystanie z polskich stron internetowych to: brak zachowanego kontrastu pomiędzy tłem serwisu a jego treścią, nieprawidłowo opisane pola formularzy (logowanie, newsletter, ankiety, itp.), źle skonstruowane menu, nieprawidłowo opisane linki, nieprawidłowo opisane elementy graficzne, źle opisane i nieprawidłowo działające wyszukiwarki.
- Wszystko, czego potrzeba niepełnosprawnym, aby mogli bez przeszkód korzystać z zasobów internetowych to strony internetowe przygotowane zgodnie ze światowymi standardami określonymi przez konsorcjum W3C (World Wide Web Consortium, www.w3.org) - podkreślają autorzy projektu.
Właśnie w oparciu o ten standard przygotowywany jest nowy dokument. W trakcie opracowywania jest metodologia sprawdzania serwisów www i ich certyfikowania. W założeniach do ustawy sugeruje się m.in. powstanie Rady Certyfikacji i Kontroli Stron Internetowych - ciała funkcjonującego przy ministerstwie odpowiedzialnym za przeciwdziałanie wykluczeniu cyfrowemu. W radzie zasiadaliby specjaliści z dziedziny dostępności stron internetowych, jak również przedstawiciele osób niepełnosprawnych i ośrodków naukowych.
- Nad metodologią pracujemy cały czas. Jest ona efektem naszych doświadczeń oraz doświadczeń z innych krajów europejskich. Pracujemy również nad dokumentem o nazwie "Założenia do ustawy o standaryzacji stron WWW". Wyniki naszych prac trafią już wkrótce do konsultacji ze środowiskami naukowymi, uczelniami, środowiskami niepełnosprawnych. Później dokument trafi do Ministerstwa Pracy. Zarówno metodologia, jak i wspomniany dokument zostaną opublikowane na naszej stronie internetowej. Już wkrótce będzie miała ona formę portalu społecznościowego o tematyce wykluczenia cyfrowego. Wszystkie nasze działania, propozycje ustaw, certyfikacja stron będą mogły być komentowane przez zainteresowanych. Zależy nam na tym, aby wspólnie z użytkownikami wypracować najlepsze modele tworzenia serwisów i ich testowania - dodaje Artur Marcinkowski .
W projekcie Widzialni wyróżnionych zostało już klika serwisów, które korzystając z zaleceń Widzialnych - stały się bardziej przyjazne dla osób niepełnosprawnych. Należą do nich m.in. strony www Uniwersytetu Śląskiego, Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, Telewizji Polskiej, Sądu Najwyższego (wersja beta), MSWiA (BIP), MPiPS (Biuro Pełnomocnika Rządu ds. Niepełnosprawnych).Pomysłowi sprzyja Ministerstwo Pracy i Polityki Społecznej, które już wkrótce zająć ma stanowisko w sprawie założeń do ustawy.
