Trwa ładowanie...
Notowania
Przejdź na

Mediacje, a nie proces

0
Podziel się:

Filozofia sprawiedliwości naprawczej zyskuje coraz większe uznanie. Przekonuje nie tylko wysoką skutecznością.

Mediacje, a nie proces

Droga do legalizacji mediacji

Instytucja mediacji w Europie i na świecie znana jest od wielu lat. Wyrosła ona z idei „sprawiedliwości naprawczej", która głosi, że szansa naprawienia dokonanego zła ma w wielu przypadkach dużo większy walor wychowawczy, aniżeli kara więzienia. Na kanwie tych przekonań zbudowano system zawierania pozasądowych porozumień, osiąganych w obecności mediatora.

Filozofia sprawiedliwości naprawczej przekłada się na mediację jako próbę porozumienia w warunkach konfliktu.

W 1989 roku zostało powołane Europejskie Forum na rzecz Mediacji między Ofiarą a Sprawcą i Sprawiedliwości Naprawczej. W 1999 roku Komitet Rady Ministrów Rady Europy przyjął rekomendację dotyczącą mediacji w sprawach cywilnych.

Mediacje w Polsce

Pierwszy zapis o mediacji w polskim ustawodawstwie znalazł się w 1991 roku w Ustawie o rozwiązywaniu sporów zbiorowych. Pierwsza mediacja z udziałem mediatora z listy ówczesnego Ministra Pracy i Polityki Socjalnej rozpoczęła się już w dniu wejścia w życie Ustawy. W 1995 roku powołano Zespół do spraw Wprowadzania Mediacji w Polsce. W ramach swoich działań przeprowadził on eksperymentalnie mediacje w kilku sądach. Już dwa lata później mediacja pojawiła się w Kodeksie postępowania karnego, a w grudniu 2005 roku znalazła swoje miejsce również w Kodeksie postępowania cywilnego.

Rynek mediacji w Polsce jeszcze się nie rozwinął, ale zapotrzebowanie na profesjonalistów w tej dziedzinie jest, zdaniem fachowców, już tylko kwestią czasu. Ta forma rozwiązywania sporów jest powszechna na Zachodzie - nie tylko ze względu na niższe koszty (niż koszty tradycyjnych rozpraw) czy nieporównywalnie krótszy czas trwania, ale przede wszystkim ze względu na większe szanse doprowadzenia do porozumienia i naprawienia zaburzonych układów międzyludzkich.

Mediacje, czyli być sędzią we własnej sprawie

Rola mediatora w rozwiązywaniu sporów zdecydowanie różni się od roli sędziego, który ustala najlepsze jego zdaniem wyjście z sytuacji i nakazuje stronom określone postępowanie. W przypadku mediacji to strony konfliktu rozwiązują spór - mediator pośredniczy tylko między stronami, staje się ambasadorem jednej ze stron w państwie drugiej i odwrotnie. Mediator nie daje gotowych recept czy instrukcji, lecz nakłania do kreatywnych zachowań, tj. wspólnego rozwiązywania problemu.

Umożliwia przedstawienie przez strony swoich przeżyć związanych z zaistniałą sytuacja konfliktową oraz wyrażenie oczekiwań, co do rozwiązania. Dzięki temu strony mają poczucie wpływu na własną sytuację, a osiągnięte porozumienie staje się bardziej trwałe i efektywne. W przeciwieństwie do wyroku sądowego, zakończenie sporu w drodze mediacji wyklucza poczucie krzywdy, zapewniając obu stronom spokój wewnętrzny.

Misja mediatora

Misja mediacyjna polega na pośredniczeniu osób trzecich w sytuacjach, gdy strony nie mogą osiągnąć wzajemnie akceptowanego porozumienia. W przeważającym stopniu dotyczy to sporów, ale mediacja może mieć też miejsce gdy strony nie podejmowały jeszcze jakichkolwiek rozmów. Proces mediacyjny jest dobrowolny, co oznacza konieczność zgody na nią obu stron konfliktu. Muszą one również zgodnie zaakceptować osobę mediatora.

Podstawą postępowania mediatora jest neutralność, obiektywizm i racjonalizm. Istotne są również naturalnie wrodzone dyspozycje pomagające mediatorowi w swobodnym prowadzeniu rozmowy z ludźmi z różnych środowisk, zdobyciu zaufania i zbudowania, niezbędnego w działaniach mediacyjnych, autorytetu. Mediacje są przede wszystkim sztuką posługiwania się odpowiednim instrumentem metodycznym. Ponieważ mediacje to proces (jedno- lub wielokrotnego) negocjowania ze stronami konfliktu, niezbędne jest pozyskanie głębokiej znajomości negocjacyjnych procedur i metod.

Ugodowe rozwiązywanie konfliktów może być znaczącym odciążeniem od nadmiaru spraw zalegających w sądach. Profesjonalny mediator to nowy zawód, który mógłby wypełnić niszę między urzędowym wymiarem sprawiedliwości a różnymi amatorskimi formami nawoływań do zgody i pojednania. Kompetentny mediator ma szansę wyjaśniać konflikty społeczne i personalne, łagodząc skutki i konsekwencje czy też zażegnując głębszy konflikt. Statystyki dowodzą ogromnej skuteczności mediacji.
Na 347 spraw przeprowadzonych eksperymentalnie w latach 1999-2003 przez Zespół do Spraw Wprowadzania Mediacji w Polsce, aż 228 zaowocowało podpisaniem ugody. Walory mediacji są nie do przecenienia.

Nadeszła więc chyba pora na wzmożoną popularyzację tej formy rozwiązywania konfliktów zarówno w środowisku prawniczym, jak i wśród osób chętnych podjęcia się mediacji.

Wychodząc naprzeciw nowym rozwiązaniom prawnym Fundacja Magnus (www.magnus.org.pl)
jako pierwsza w Polsce uruchomiła Podyplomowe Studia „Mediator w Standardzie Magnus". Roczne studia mediacyjne w systemie MBM (Master of Business Mediation) pozwalają na zdobycie wiedzy
z zakresu mediacji, negocjacji, a także niezbędnej w postępowaniu mediacyjnym psychologii, prawa czy komunikacji. Absolwenci studiów otrzymują nie tylko dyplom ukończenia szkoły wyższej, ale przede wszystkim Certyfikat Fundacji Magnus „Mediator w standardzie Magnus" (Master of Business Mediation), uprawniający do wpisania na listę mediatorów Ośrodka Mediacji przy Fundacji Magnus.

psychologia biznesu
strategie
KOMENTARZE
(0)